 |
| 03 Kasım 2011 - 05:29 |
Osteoporozu olanlar için bazı günlük yaşam önerileri öngörülmektedir. Bunları alt alta sıralayalım.
Bir iş yaparken acele etmeyin. Unutmayın ki kazalar aceleciliğin ve dikkatsizliğin sonucudur. Alkol dengenizi ve reflekslerinizi bozacağından alkollü içeceklerden kaçınmak gerekir.
Çok merdiven inip çıkmak ve yürümek zorunda kalınırsa lastik tabanlı veya alçak topuklu ayakkabı kullanılmalıdır. Araçlara binecek ve inecek olan yaşlıların yavaş hareket etmeleri çevrelerinden mutlaka yardım istemeleri gerekir. Düşmelerin büyük bir kısmı işte bu sırada olmaktadır.
Kaldırımların yüksek oluşu, rampaların mevcut olmayışı yürüme zorluğu olan yaşlılar için önemli engeller oluşturmaktadır. O yüzden kamuya açık alanlarda bulunan her türlü engelin kaldırılması hem yaşlıların hem de ortopedik engeli olanların hatta bebek ve pazar arabası taşıyanları daha güvenli olmalarını sağlayacaktır. Belediyelerin bu alanlarda gerekli düzenlemeleri yapmaları şarttır.
AYAKTA DURUKEN
Ayakta dururken kafanız sanki yukarı doğru çekiyorlarmış gibi hissedin. Çenenizi, karnınızı ve kalçalarınızı içeriye doğru, omuzları ise arkaya ve aşağı doğru tutmak sırtın doğal eğimini korumak için daha uygundur.
Hatalı duruşlar vücudu ayakta tutan tüm destek yapılarda zorlanmalara o da bel ağrılarına yol açar. Birkaç dakikadan fazla ayakta durmanız gerekiyorsa ayağınızın birini bir basamak yukarı koyun ve daha sonra ayak değiştirin, bu pozisyon daha az yorulmanızı sağlayacaktır. Omuzlar aşağıda sırt kamburlaşmış ve gevşek pozisyonda durmayınız.
YÜRÜRKEN
Yürürken çeneniz geride, omuz arkada ve gergin, baş ise dik ve ileride olmalıdır. Kollarınız gövdeye yakın rahatça sallanarak ve karın düz olacak şekilde yürümeye çalışın. Kauçuk tabanlı, kaymayan ayakkabıları yeğleyin. Yürürken ayağınız dışa doğru açık olmamalıdır. Ayağınızın ikinci parmağı ise diz hizasını gösteren bir yönde olmalıdır.
BAHÇEDE
Çiçek sulamak bahçe ile uğraşan herkesin özellikle yaşlı kişilerin en sevdiği bir günlük yaşam hareketidir. Uzun uzun sulama işlemleri yeterli egzersiz yapmamış kişilerde omurgada yüklenmelere ve ağrılara yol açabilir. Sulama sırasında belin dik durumda olması gerekir. Beden ağırlığını tek bacak üzerine değişmeli olarak aktarmak bir ayağı daha yüksekte tutmak gibi önlemler alınmalıdır. Belirli aralarla oturmak, çevrede oturacak yer yoksa çömelip kalkmak tavsiye edilmelidir. Çiçek ekmek ve toprak bellemek gibi işleri süphesiz beli eğmeden dizler çömelerek ve kısa sürelerle yapmak gerekir.
KALDIRMAK
Yerden birşey kaldırmadan önce mutlaka yere eğilmek zorundasınız. Bu sırada dizlerinizi bükmeli ve birbirinden ayrı tutmalısınız. Ağırlığı vücudunuza yakın tutup bel eğiminizi koruyarak yükü dağıtın. İki elin kullanımını gerektirmeyecek daha hafif ağırlıklarda bir elle tutunarak ve yine çömelerek o cismi kaldırmak önerilir. Ağırlığı kaldırırken hafifçe nefes alıp dik pozisyona gelince nefesinizi verin. Öne eğilme sırasında gövdeniz yere paralel durumda iken yük kaldırmayınız.
DÜŞMELERİN ÖĞRETİLMESİ
Osteoporozlu yaşlıların düşmeleri halinde kırık olma olasılığına karşı düşmenin şekli de öğretilmelidir. Böylece, geriye doğru korunmasız olarak düşen yaşlıların yatalak olmasına hatta ölmelerine yol açan kalça kırıklarının önüne geçilmiş olacaktır. Bu amaçla düzenlediğimiz "osteoporoz okullarında" yer minderleri üzerinde düşme sırasında nasıl davranılması gerektiği ayrıntılarıyla gösterilmektedir. Bununla beraber yaşlı bireylerin düşmesi sırasında kalça kemiğine isabet edecek darbenin şiddetini dağıtmak amacıyla özel bir uygulama önerilir. Külotların dışyan yüzüne tıpkı ceketlerin omuzunda bulunan vatkalar gibi darbenin şiddetini emecek özel bir malzeme dikilebilir. Bunu bazı ortopedi mağazalarında hazır olarak bulmak da mümkündür.
ARABA KULLANIRKEN
Osteoporozlu kişiler araç kullanırken direksiyona yakın ve beli dik pozisyonda oturmalıdır. Bel bölgesine ve gerekirse boyun bölgesine destekleyici bir küçük yastık konulmalıdır. Arabaya binerken aşırı eğilme veya yana doğru dönmelerden kaçınmak gerekmektedir. Geri gidişlerde gövdenin arkaya döndürülmesi son derecede sakıncalıdır. Olabildiğince geriye dönmeden aynalar yardımıyla geri gidişlerin yapılması tavsiye edilir. Osteoporozlu kişiler araç kullanırken direksiyona yakın ve beli dik pozisyonda oturmalıdır. Araç hızlı kullanılmamalı ve ani fren yapmaktan kaçınılmalıdır. Araca daima yavaş binilmeli ve yavaşça inilmelidir.
MASADA ÇALIŞIRKEN
Masada otururken vücut ergonomisine dikkat edilmelidir. Uzun oturmalardan ve oturuş sırasında öne eğilerek çalışmaktan kaçınmak gerekir . Masaya doğru fazlaca eğilmemeli ve sırtınızın doğal eğimini korumalısınız. Tıpkı mühendislerin çizim masaları gibi size doğru 10-15 derece eğimli bir masada çalışmak tavsiye edilmektedir. Uzun oturuşlardan sonra ayağa kalkmalı ve vücut için ayakta doğru duruş egzersizleri yapılmalıdır.
